Honorariumvoorstel Architect (Nederland)

Veertien dagen herroeping vanaf het sluiten van de overeenkomst

Artikel 6:230o van het Burgerlijk Wetboek kent de consument een termijn van veertien dagen toe om een overeenkomst op afstand of een overeenkomst buiten de verkoopruimte zonder opgave van redenen te ontbinden. Voor een overeenkomst tot het verrichten van diensten loopt deze termijn vanaf de dag waarop de overeenkomst wordt gesloten — niet vanaf de dag van levering, zoals bij de koop van een zaak.

Artikel 6:230t, derde lid, regelt specifiek het geval waarin de consument wil dat de dienstverlening al tijdens de ontbindingstermijn begint: dit mag alleen op uitdrukkelijk verzoek van de consument, door middel van een schriftelijke verklaring op een duurzame gegevensdrager, en de consument moet hebben verklaard dat hij afstand doet van zijn recht op ontbinding zodra de architect de overeenkomst volledig is nagekomen. Zolang de dienst niet volledig is verricht, blijft het herroepingsrecht dus bestaan.

Herroeping na een deel van het werk: het evenredige bedrag

Artikel 6:230s, vierde lid, regelt wat er gebeurt als de consument, na een verzoek overeenkomstig artikel 6:230t, derde lid, gebruikmaakt van zijn herroepingsrecht voordat de dienst volledig is verricht: de consument is de architect een bedrag verschuldigd dat evenredig is aan het deel van de verbintenis dat is nagekomen op het moment van herroeping, vergeleken met de volledige nakoming. Dit evenredige bedrag wordt berekend op basis van de totale prijs zoals vastgelegd in de overeenkomst; is die prijs excessief, dan wordt het bedrag berekend op basis van de marktwaarde van het reeds verrichte deel.

Deze structuur — volledig herroepingsrecht tijdens gedeeltelijke uitvoering, verval van het recht pas bij volledige nakoming, evenredige betaling bij herroeping tussendoor — is vergelijkbaar met wat Frankrijk, Spanje, Italië en Polen elders in deze reeks kennen, maar dan op de Nederlandse artikelnummers en met dit specifieke omslagpunt bij volledige nakoming in plaats van bij het enkele feit van vroegtijdige uitvoering.

Wanneer het herroepingsrecht niet van toepassing is

Het herroepingsregime beschermt de consument, niet een andere onderneming die architectendiensten afneemt in het kader van haar eigen bedrijf. Dit sjabloon biedt een expliciete keuze tussen drie situaties: de consument die op afstand of buiten de verkoopruimte contracteert, de consument die in de verkoopruimte van de architect zelf contracteert, en de opdrachtgever die handelt in de uitoefening van beroep of bedrijf. Alleen in de eerste situatie geldt het herroepingsregime zonder meer; in de tweede ontstaat het recht niet op dezelfde wijze; in de derde is de consumentenregeling niet van toepassing.

Deze drie situaties met één algemene clausule behandelen is de meest voorkomende manier waarop voorstellen een van de partijen onnodig over- of onderbeschermen.

Reikwijdte per fase en vast honorarium, geen open begroting

Dit sjabloon vereist opsplitsing van het voorstel naar de daadwerkelijk aangeboden fasen — schetsontwerp, voorlopig ontwerp, definitief ontwerp, technisch ontwerp — met een vast honorarium of een nauwkeurige berekeningswijze per fase, in plaats van één totaalbedrag met het woord indicatief. Een begroting zonder fasering beschermt de architect niet tegen een opdrachtgever die aanneemt dat het gehele proces, inclusief directievoering, is gedekt door het eerste getal dat hij zag.

De geldigheidsduur van het voorstel en de voorwaarden waaronder het niet langer bindend is — bijvoorbeeld het uitblijven van aanvaarding binnen een bepaalde termijn, of een wezenlijke wijziging van de uitgangspunten — worden ook expliciet vastgelegd.

Clausule-gids

Beschrijving van de opdracht en aangeboden fasen

Welke concrete fasen het voorstel omvat, zodat de opdrachtgever precies weet wat wel en niet in de prijs is opgenomen.

Honorarium per fase

Een vast honorarium of nauwkeurige berekeningswijze per aangeboden fase, niet één indicatief totaalbedrag.

Geldigheidsduur van het voorstel

Tot wanneer het voorstel bindend blijft en welke omstandigheden het laten vervallen.

Situatie van de opdrachtgever ten aanzien van herroeping

Onderscheidt de consument op afstand of buiten de verkoopruimte, de consument in de verkoopruimte, en de opdrachtgever die bedrijfsmatig handelt.

Uitdrukkelijk verzoek tot vroegtijdige aanvang

De schriftelijke verklaring die de consument moet afleggen als hij wil dat de werkzaamheden beginnen voordat de ontbindingstermijn is verstreken.

Gevolg van herroeping na vroegtijdige aanvang

Het evenredige bedrag dat de consument moet betalen voor het reeds verrichte deel als hij herroept na het verzoek maar voor volledige nakoming.

Verhouding tot de definitieve overeenkomst

Verduidelijkt dat het voorstel de economische voorwaarden en reikwijdte vastlegt, en dat de overeenkomst voor architectendiensten de verdere relatie regelt.

Hoe dit voorstel goed op te stellen

Het herroepingsrecht van de consument heeft zeer concrete gevolgen in een voorstel voor professionele diensten en horen niet als opvulclausule te worden behandeld.

• De termijn van veertien dagen vanaf het sluiten van de overeenkomst toekennen

  Voor een overeenkomst tot het verrichten van diensten loopt de ontbindingstermijn van veertien dagen vanaf de dag waarop de overeenkomst wordt gesloten, niet vanaf een leveringsmoment.

  Artikel 6:230o van het Burgerlijk Wetboek Boek 6

• Een uitdrukkelijk verzoek vereisen voor vroegtijdige aanvang

  Als de consument wil dat de dienst tijdens de ontbindingstermijn begint, moet hij dit uitdrukkelijk en schriftelijk op een duurzame gegevensdrager verzoeken en verklaren dat hij afstand doet van zijn herroepingsrecht zodra de overeenkomst volledig is nagekomen.

  Artikel 6:230t, derde lid, van het Burgerlijk Wetboek Boek 6

• Het evenredige bedrag correct berekenen bij herroeping na vroegtijdige aanvang

  Bij herroeping na het verzoek maar voor volledige nakoming is de consument een bedrag verschuldigd dat evenredig is aan het reeds nagekomen deel, berekend op basis van de in de overeenkomst vastgelegde totale prijs.

  Artikel 6:230s, vierde lid, van het Burgerlijk Wetboek Boek 6

• Het herroepingsregime niet toepassen op bedrijfsmatige opdrachtgevers

  Het herroepingsregime beschermt uitsluitend consumenten, niet opdrachtgevers die handelen in de uitoefening van hun eigen beroep of bedrijf.

• Het honorarium per fase opsplitsen

  Een totaalbedrag zonder fasering wekt bij de opdrachtgever de verwachting dat het gehele proces is gedekt, terwijl het voorstel dat niet nauwkeurig heeft vastgelegd.

Hoe dit sjabloon voor een honorariumvoorstel te gebruiken

1. Beschrijf de opdracht en de aangeboden fasen. Vermeld welke fasen van het ontwerpproces het voorstel omvat en welke expliciet zijn uitgesloten.
2. Leg honorarium per fase en geldigheidsduur vast. Bepaal een vast honorarium of berekeningswijze per fase, en tot wanneer het voorstel bindend blijft.
3. Bepaal de situatie van de opdrachtgever ten aanzien van herroeping. Kies of de opdrachtgever een consument op afstand of buiten de verkoopruimte is, een consument in de verkoopruimte, of bedrijfsmatig handelt.
4. Neem het verzoek tot vroegtijdige aanvang op indien nodig. Verzamel bij een consument die wil dat de werkzaamheden vroeg beginnen, zijn uitdrukkelijke schriftelijke verzoek en verklaring.
5. Controleer de verhouding tot de definitieve overeenkomst en ondertekenen. Bevestig dat het voorstel de economische voorwaarden en reikwijdte vastlegt, en dat de overeenkomst voor architectendiensten de verdere relatie regelt, en laat beide partijen ondertekenen.

Veelgestelde vragen

Vergelijkbare sjablonen

• Overeenkomst voor Diensten van een Architect (Nederland)