Apakah kaki papan dan bagaimana ia dikira?

Kaki papan (board foot) ialah 144 inci padu kayu: 1 kaki panjang × 1 kaki lebar × 1 inci tebal. Formula pengiraan ialah panjang (kaki) × lebar (inci) × tebal (inci) ÷ 12. Kalkulator ini mengira setiap baris dalam senarai kayu anda secara automatik dan menjumlahkannya.

Apakah tan hoppus dan bagaimana ia berbeza daripada kaki papan?

Tan hoppus adalah unit ukuran balak (kayu bulat) tradisional, bukan kayu gergajian. Ia dikira daripada perepang (ukur lilit balak dibahagi 4) kuasa dua, didarab dengan panjang balak, mengikut kaedah Buku Sifir. Satu tan hoppus bersamaan 50 kaki hoppus, iaitu kira-kira 1,8 meter padu — jauh lebih besar daripada satu kaki papan kayu gergajian, kerana tan hoppus mengukur balak bulat yang belum digergaji manakala kaki papan mengukur kayu gergajian siap.

Berapa kaki papan dalam satu meter padu kayu?

Satu meter padu (m³) bersamaan kira-kira 424 kaki papan. Ramai pembekal borong kayu di Malaysia memetik harga dalam RM per meter padu, jadi penukaran ini penting untuk membandingkan tawaran dengan harga runcit yang dipetik sekaki (per kaki papan). Kalkulator ini menukar kedua-dua arah secara automatik.

Cara mengukur kayu balak (perepang) dengan betul?

Perepang ialah suku daripada ukur lilit (girth) balak, diukur pada bahagian tengah panjang balak menggunakan pita ukur — bukan pada hujung balak yang selalunya lebih besar atau lebih kecil daripada purata sebenar. Lilitkan pita ukur mengelilingi balak, catat ukur lilit dalam inci, kemudian bahagikan dengan 4 untuk dapatkan perepang. Perepang inilah yang dikuasaduakan dan didarab dengan panjang balak (kaki) untuk mendapatkan kaki hoppus mengikut kaedah Buku Sifir.

1 tan kayu berapa kaki padu atau meter padu?

Satu tan hoppus bersamaan 50 kaki hoppus, lebih kurang 1,8 meter padu atau kira-kira 63,6 kaki padu (ft³). Angka ini adalah anggaran kerana kaedah hoppus sendiri sudah mengambil kira susut semasa proses gergaji balak bulat kepada papan segi empat, jadi ia tidak sama dengan isipadu geometri tepat sebatang silinder.

Berapa harga kayu balak per tan atau per kaki padu di Malaysia?

Harga balak berbeza mengikut spesies dan gred. Balak meranti gred komersil biasa berharga sekitar RM800 hingga RM1.500 setan (tan hoppus), manakala balak balau atau cengal gred baik boleh mencecah RM2.000 hingga RM5.000 setan atau lebih. Jika dipetik per meter padu, bahagikan harga setan dengan lebih kurang 1,8 untuk anggaran kasar RM per meter padu, atau guna kalkulator ini untuk penukaran tepat.

Berapa harga kayu cengal sekaki papan?

Kayu cengal gergajian gred baik biasanya berharga sekitar RM15 hingga RM30 sekaki papan pada 2026, menjadikannya antara kayu tempatan paling mahal di Malaysia kerana ketahanannya yang tinggi terhadap anai-anai dan reput tanpa rawatan kimia, serta bekalan semula jadi yang semakin terhad. Harga tepat bergantung gred, saiz dan lokasi pembelian — sentiasa dapatkan sebut harga terkini daripada kedai kayu tempatan atau rujuk panduan harga MTIB.

Berapa harga papan kayu (meranti) sekaki di kedai kayu?

Kayu meranti, spesies paling lazim untuk kerja struktur ringan dan bekisting, biasanya berharga antara RM2,80 hingga RM4,50 sekaki papan pada 2026, bergantung gred, kandungan lembapan (kiln-dried lawan basah) dan lokasi kedai. Harga ini digunakan sebagai anggaran lalai (RM3,50 sekaki) dalam kalkulator ini, tetapi anda boleh menukarnya mengikut sebut harga sebenar yang diterima.

Apakah peranan MTIB dalam menentukan harga kayu di Malaysia?

MTIB (Lembaga Perindustrian Kayu Malaysia) ialah badan berkanun kerajaan yang menyelia industri perkayuan negara, termasuk menerbitkan data dan panduan harga rujukan balak serta kayu gergajian mengikut spesies dari semasa ke semasa. Peniaga dan pembeli kayu sering merujuk data MTIB sebagai penanda aras semasa merundingkan harga balak atau papan gergajian, terutamanya untuk pembelian pukal atau kontrak jangka panjang.

Kalkulator Kaki Papan – Kira Isipadu Kayu & Tan Balak

Kalkulator Kaki Papan: Kayu Gergajian dan Tan Balak

Kaki papan (board foot) ialah unit isipadu kayu gergajian yang biasa digunakan di kedai kayu dan kilang papan (sawmill) di seluruh Malaysia. Satu kaki papan bersamaan 1 kaki × 1 kaki × 1 inci, atau 144 inci padu kayu. Perkara penting yang perlu diingat: kayu di Malaysia dijual mengikut ukuran penuh (bukan ukuran nominal seperti kayu binaan di Amerika Syarikat yang menyusut selepas diproses) — jadi apabila anda beli kayu bersaiz 2″ × 4″ di kedai kayu, ia memang bermaksud 2 inci × 4 inci sebenar, bukan 1.5″ × 3.5″.

Bagi balak (kayu bulat yang belum digergaji), pasaran Malaysia masih menggunakan kaedah tradisional tan hoppus, juga dikenali sebagai kaedah Buku Sifir. Isipadu balak dianggarkan daripada perepang (satu suku ukur lilit tengah balak) kuasa dua, didarab dengan panjang balak dalam kaki. Hasilnya dalam kaki hoppus, dan setiap 50 kaki hoppus disamakan dengan 1 tan hoppus — lebih kurang 1,8 meter padu. Tan hoppus adalah unit standard yang digunakan peniaga balak, kontraktor pembalakan dan kilang papan semasa merundingkan harga balak bulat sebelum ia digergaji menjadi papan.

Kalkulator ini direka untuk kedua-dua senario: mod "Kayu gergajian" untuk senarai belian papan pelbagai saiz dengan harga sekaki (RM per kaki papan), dan mod "Balak (tan hoppus)" untuk menganggar isipadu dan kos balak bulat sebelum dihantar ke kilang gergaji. Tiada mod kayu api disediakan kerana pasaran kayu bakar di Malaysia tidak diniagakan mengikut unit isipadu piawai seperti kayu gergajian atau balak komersial.

Cara Kira Kaki Papan: Contoh Senarai Kayu Gergajian

Formula asas kaki papan ialah: panjang (kaki) × lebar (inci) × tebal (inci) ÷ 12. Formula ini terpakai pada setiap keping kayu secara berasingan, kemudian dijumlahkan untuk keseluruhan senarai belian anda. Katakan anda sedang membina rangka lantai kecil dan memerlukan senarai kayu berikut daripada kedai kayu tempatan, menggunakan saiz preset yang tersedia dalam kalkulator (2″ × 4″, panjang piawai 12 kaki):

Baris 1: 2″ × 4″ × 12 kaki, 10 keping — kiraan: 12 × 4 × 2 ÷ 12 = 8 kaki papan sekeping, jadi 10 keping = 80 kaki papan.
Baris 2: 2″ × 6″ × 12 kaki, 6 keping — kiraan: 12 × 6 × 2 ÷ 12 = 12 kaki papan sekeping, jadi 6 keping = 72 kaki papan.
Baris 3: 4″ × 4″ × 12 kaki, 4 keping (untuk tiang penyokong) — kiraan: 12 × 4 × 4 ÷ 12 = 16 kaki papan sekeping, jadi 4 keping = 64 kaki papan.
Jumlah kasar senarai = 80 + 72 + 64 = 216 kaki papan.
Tambah elaun bazir 10% (lazim untuk potongan, cacat kayu dan susut semasa pemasangan): 216 × 1.10 = 237,6 kaki papan — inilah jumlah yang perlu anda beli, bukan 216 kaki papan sahaja.
Anggaran kos pada harga runcit meranti biasa RM3.50 sekaki papan: 237,6 × RM3.50 ≈ RM831,60. Kalkulator ini mengira semua langkah di atas secara automatik untuk setiap baris dalam senarai kayu anda dan menjumlahkan hasilnya, termasuk penukaran ke meter padu dan kaki padu.

Cara Kira Tan Hoppus: Contoh Balak Bulat (Buku Sifir)

Kaedah hoppus mengukur isipadu kayu boleh gergaji dalam sebatang balak bulat, dengan mengambil kira bahawa bahagian bulatan luar (kulit dan lengkung) akan terbuang semasa proses gergaji. Langkah pertama ialah mengukur ukur lilit (girth) balak pada bahagian tengah panjangnya menggunakan pita ukur, kemudian bahagikan dengan 4 untuk mendapatkan perepang (quarter-girth).

Ukur ukur lilit tengah balak: katakan 96 inci (8 kaki).
Kira perepang: 96 ÷ 4 = 24 inci.
Ukur panjang balak: katakan 20 kaki.
Formula Hoppus (kaki hoppus) = perepang² × panjang (kaki) ÷ 144 (perepang dalam inci, ditukar ke kaki padu setara): 24 × 24 × 20 ÷ 144 = 80 kaki hoppus.
Tukar ke tan hoppus: 80 ÷ 50 = 1,6 tan.
Pada harga borong balak cengal gred sederhana sekitar RM1.200 setan, kos anggaran balak ini ialah 1,6 × RM1.200 = RM1.920. Jika harga dipetik dalam RM per meter padu pula (1 tan ≈ 1,8 meter padu), maka isipadu ialah kira-kira 1,6 × 1,8 = 2,88 meter padu — kalkulator mengira kedua-dua unit ini serentak apabila anda pilih mod balak.

Jadual Penukaran Unit Kayu

1 kaki papan = 144 inci padu = 0,002360 meter padu (m³)
1 meter padu (m³) ≈ 423,8 kaki papan
1 kaki padu (ft³) = 12 kaki papan
1 tan hoppus = 50 kaki hoppus ≈ 1,8 meter padu ≈ 763 kaki papan (anggaran, bergantung nisbah gergaji sebenar)
1 meter padu balak bulat ≈ 0,556 tan hoppus
Perepang (inci) = ukur lilit tengah balak (inci) ÷ 4
Kaki hoppus = perepang² (inci) × panjang (kaki) ÷ 144

Bagaimana Harga Kayu Ditentukan di Malaysia

Kayu gergajian runcit di kedai kayu dan kedai bahan binaan biasanya dipetik dalam RM per kaki papan (sering disebut "sekaki" oleh peniaga). Pada tahun 2026, julat harga tipikal untuk meranti (spesies paling lazim untuk struktur ringan dan perancah) adalah sekitar RM2,80 hingga RM4,50 sekaki, bergantung gred, kekeringan (kiln-dried lawan kayu basah) dan lokasi. Kayu keruing, yang lebih tahan lasak, biasanya sedikit lebih mahal pada RM4 hingga RM6 sekaki.

Balak bulat (belum digergaji) pula lazimnya dinegoisasi dalam RM per tan (tan hoppus) atau RM per meter padu terus antara kontraktor balak, kilang papan dan pembeli borong. Balak meranti gred komersil biasa berharga sekitar RM800 hingga RM1.500 setan bergantung diameter, kualiti dan lokasi kilang balak berbanding kawasan tebangan. Balak spesies premium seperti balau dan cengal boleh mencecah RM2.000 hingga RM5.000 setan atau lebih, bergantung ketersediaan dan permintaan semasa.

Harga turut dipengaruhi oleh gred kayu (gred A, B, C mengikut kecacatan seperti mata kayu dan keretakan), kandungan lembapan, jarak pengangkutan dari kilang balak, dan sama ada kayu telah dirawat (tanalith/pengawetan) untuk kegunaan luar. Sentiasa minta invois atau nota serahan (delivery order) yang menyatakan spesies, gred dan unit ukuran supaya anda boleh bandingkan tawaran secara adil.

Spesies Premium: Cengal, Balau, Meranti dan Keruing

Cengal (Neobalanocarpus heimii) adalah kayu tempatan paling dihormati di Malaysia — tahan lasak, tahan anai-anai dan reput secara semula jadi tanpa rawatan kimia, sering digunakan untuk tiang rumah tradisional, jambatan dan perabot mewah. Kerana bekalan semula jadi yang semakin terhad dan tempoh matang pokok yang panjang, harga cengal sekaki boleh mencecah RM15 hingga RM30 sekaki papan untuk kayu gergajian gred baik, menjadikannya antara kayu tempatan paling mahal di pasaran.

Balau (Shorea spp., kumpulan balau) turut terkenal kerana ketahanannya terhadap cuaca dan sering menjadi pilihan untuk dek luar, jeti dan struktur marin. Harga balau sekaki biasanya berada dalam julat RM8 hingga RM15, bergantung gred dan sama ada ia balau merah atau balau kuning.

Meranti (kumpulan Shorea merah/kuning/putih) adalah kayu paling lazim untuk kegunaan struktur ringan, kerja bekisting dan perabot am kerana harganya yang lebih berpatutan — sekitar RM2,80 hingga RM4,50 sekaki seperti dinyatakan di atas — dan menjadi harga lalai (default) dalam kalkulator ini.

Keruing (Dipterocarpus spp.) mempunyai ketumpatan dan kekuatan yang lebih tinggi daripada meranti, sesuai untuk rasuk dan tiang yang menanggung beban berat, dengan harga sekitar RM4 hingga RM6 sekaki. Apabila membanding kayu, pastikan anda membandingkan spesies dan gred yang sama — kayu "meranti" sahaja tidak cukup spesifik kerana ia merangkumi banyak sub-spesies dengan kekuatan berbeza.

Petua Membeli Kayu di Kedai Kayu atau Kilang Papan

Sentiasa nyatakan sama ada anda perlukan ukuran penuh atau ukuran khusus — kayu Malaysia biasanya dijual pada ukuran penuh, tetapi kilang tertentu mungkin memotong sedikit lebih kecil selepas pengeringan, jadi sahkan sebelum membeli dalam kuantiti besar.
Tanya gred kayu (A/B/C) dan kandungan lembapan — kayu kiln-dried (dikeringkan dalam relau) lebih stabil untuk kerja kemasan dalaman berbanding kayu basah terus dari kilang gergaji.
Untuk balak, minta ukuran perepang dan panjang direkodkan bertulis oleh penjual sebelum tawar-menawar harga setan — ini mengelakkan pertikaian kiraan isipadu selepas balak dihantar.
Rujuk harga panduan MTIB (Lembaga Perindustrian Kayu Malaysia) sebagai penanda aras harga pasaran semasa mengikut spesies sebelum merundingkan harga dengan pembekal, terutamanya untuk pembelian pukal atau projek besar.
Beli lebih 10–15% daripada jumlah kaki papan yang dikira untuk elaun bazir — kayu sering retak, melengkung sedikit atau perlu dipotong semula semasa pemasangan sebenar.
Untuk balak spesies premium seperti cengal, minta sijil sumber (chain of custody) jika tersedia, kerana permintaan tinggi kadangkala menarik bekalan tidak sah ke pasaran.

Kalkulator anggaran kos projek

Kalkulator Kaki Papan