Wat is de brutomarge?

De brutomarge is het percentage van de omzet dat overblijft na aftrek van de directe inkoopkosten. Het is de belangrijkste rentabiliteitsindicator voor Belgische ondernemers en keert terug in jaarrekeningen, managementrapportages en gesprekken met banken of accountants.

Formule: Brutomarge % = (Omzet − Kostprijs) ÷ Omzet × 100

Voorbeeld: Een Belgische webshop koopt een product in voor € 50 en verkoopt het voor € 125. Brutomarge = (€ 125 − € 50) ÷ € 125 × 100 = 60%. Van elke euro omzet blijft 60 cent over na aftrek van de aankoopkosten.

Brutomarge en BTW — Een essentieel onderscheid

Belgische BTW-plichtige ondernemers rekenen 21% (standaardtarief), 12% of 6% BTW aan. De geïnde BTW is van de FOD Financiën — het is géén omzet van uw bedrijf. Wie de marge berekent op een BTW-inclusief bedrag overschat de rentabiliteit sterk.

Voorbeeld: U verkoopt een product voor € 121 incl. 21% BTW. Uw netto-omzet = € 100. Inkoopprijs = € 45. Correcte brutomarge = (€ 100 − € 45) ÷ € 100 = 55%. Over € 121: 62,8% — een gevaarlijke overschatting.

Gebruik de BTW-schakelaar in de rekenmachine om BTW automatisch te verwijderen.

Brutomarge vs opslag

Maatstaf	Formule	Voorbeeld (inkoop € 45, verkoop € 100)
Brutomarge	(Omzet − Kosten) ÷ Omzet	55%
Opslag (winstopslag)	(Omzet − Kosten) ÷ Kosten	122,2%

In de Belgische handel wordt vaak gewerkt met opslagpercentages bij inkoop en prijszetting. Jaarrekeningen en financiële analyses gebruiken de brutomarge. Een opslag van 100% geeft slechts 50% brutomarge.

Branchebenchmarks in België

Sector	Typische brutomarge
Voedingshandel	20–30%
Mode / kleding	50–65%
Horeca / restaurants	60–75%
Software / IT-diensten	65–85%
Adviesverlening / consultancy	50–70%
Bouw	15–28%
Productie / industrie	25–45%

Stap voor stap: prijs bepalen met een doelmarge

Stel uw inkoopprijs vast (excl. BTW) — bijv. € 40 per eenheid.
Kies uw doelbrutomarge — bijv. 60%.
Bereken verkoopprijs excl. BTW: € 40 ÷ (1 − 0,60) = € 100 excl. BTW.
Voeg 21% BTW toe: € 100 × 1,21 = € 121 incl. BTW.
Controle: (€ 100 − € 40) ÷ € 100 = 60% ✓

Veelgestelde vragen

Wat is een goede brutomarge voor een Belgisch kmo?

Dat hangt af van de sector. De kernvraag: dekt uw brutomarge alle vaste kosten (huur, lonen, sociale lasten, boekhouder, verzekeringen) én levert het nog nettowinst op?

Hoe bereken ik de marge in Excel?

Omzet in A1, kosten in B1. In C1: =(A1-B1)/A1 als percentage. Voor excl. BTW (21%): =A1/1,21, dan marge berekenen.

Beïnvloedt BTW de margeberekening?

Nee, als u correct rekent op excl. BTW-bedragen. BTW is een doorlooppost naar de overheid. Gebruik altijd nettobedragen als berekeningsbasis.

Deze rekenmachine is volledig gratis en vereist geen registratie. Professionele financiële tools horen voor iedere ondernemer toegankelijk te zijn.

Winstmarge Berekenen